Zbór Śląskiego Kościoła Ewangelickiego Augsburskiego Wyznania w Hawierzowie-Błędowicach
| ||
kościół parafialny | ||
Państwo | ||
Siedziba | Hawierzów (Błędowice) | |
Wyznanie | Protestanckie | |
Kościół | Śląski Kościół Ewangelicki Augsburskiego Wyznania | |
| Seniorat | cieszyńsko-hawierzowski | |
| Kościół | w Hawierzowie-Błedowicach | |
Proboszcz | Vladislav Volný | |
Położenie na mapie kraju morawsko-śląskiego Zbór w Błędowicach | ||
Położenie na mapie Czech Zbór w Błędowicach | ||
Strona internetowa | ||
Zbór Śląskiego Kościoła Ewangelickiego Augsburskiego Wyznania w Hawierzowie-Błędowicach – zbór (parafia) luterańska w Hawierzowie, w dzielnicy Błędowice, należąca do senioratu cieszyńsko-hawierzowskiego Śląskiego Kościoła Ewangelickiego Augsburskiego Wyznania, w kraju morawsko-śląskim, w Czechach.
Spis treści
1 Historia
2 Przypisy
3 Bibliografia
4 Linki zewnętrzne
Historia |
Początki zboru (parafii) luterańskiej w Błedowicach związane są z wydaniem przez cesarza Józefa II Habsburga Patentu Tolerancyjnego w 1781. Po jego wydaniu ewangelicy z miejscowości Błędowice, Datynie, Żywocice, Sucha, Szumbark i Szonów połączyli siły i uzyskali pozwolenie na budowę domu modlitwy 16 marca 1782. Miejsce pod budowę kościoła podarował właściciel dóbr baron von Seeger, po czym zatwierdził to starosta cieszyński (18 kwietnia 1782), a kamień węgielny poświęcił pastor cieszyński Fröhlich. Nie bez przeszkód stawianych przez miejscowego proboszcza katolickiego kościół ukończono w 1783. Pierwszym pastorem został Daniel Wagner (1783), po nim był Ferdynand Szelecseny z Węgier (1784-1794), odwołany przez konsystorz wiedeński. Zastąpił go Krystian Raschke (1794-1802), następnie Samuel Traugott Bartelmus (1802-1847), Karol Gazda (1845-1848), Bernard Folwarczmy (1848-1894). Patent Tolerancyjny ustanowił również strukturę oficjalnie działającego Kościoła ewangelickiego w Przedlitawii. Wszystkie zbory zostały podległe konsystorzowi powstałemu w 1784 w Cieszynie a w 1785 przeprowadzonemu do Wiednia. W 1784 powstała superintendentura dla Moraw, Śląska i Galicji. W 1807 powstał seniorat śląski, któremu z czasem podległe zostały wszystkie zbory na Śląsku Austriackim. W 1811 urzędowo uregulowano granice gminy zborowej tak, że Karwinę i Stonawę przyłączono do Błędowic a Olbrachcice pozostawiono przy Cieszynie. W 1843 założono cmentarz.
Według schematyzmu kościelnego z 1875 zbór obejmował miejscowości Błędowice Górne, Średnie i Dolne, Datynie, Wiecesławice, Szonów, Bartowice, Szumbark, Sucha Dolna, Średnia i Górna, Stonawa, Cierlicko, Żywocice, Molowiec, Domasłowice, Sobieszowice zamieszkałych przez około 5200 luteran[1].
Po I wojnie światowej i polsko-czechosłowackim konflikcie granicznym obszar zboru znalazł się w granicach Czechosłowacji. Po 1920 wraz z pięcioma innymi polskojęzycznymi zborami luterańskimi utworzył odrębny Kościół Ewangelicki Augsburskiego Wyznania na Śląsku Wschodnim w Czechosłowacji, który został oficjalnie uznany w dniu 24 maja 1923. Kiedy w październiku 1938 Polska dokonała aneksji tzw. Zaolzia zbory te połączono z polskim Kościołem ewangelicko-augsburskim. Już rok później, po włączeniu większości terenu Śląska Cieszyńskiego do III Rzeszy podporządkowano je niemieckiemu konsystorzowi we Wrocławiu. Po drugiej wojnie światowej ŚKEAW ponownie uznano oficjalnie w 1948. W 1960 Błędowice włączono do Hawierzowa.
Przypisy |
↑ Schematismus der evangelischen Kirche Augsb. und Helvet. Bekenntnisses in den im österr. Reichsrathe vertretenen Königreichen und Ländern. Wien: 1875.
Bibliografia |
- Z historii Kościoła Ewangelickiego na Śląsku Cieszyńskim. Tadeusz J. Zieliński (redakcja). Katowice: Dom Wydawniczy i Księgarski „Didache”, 1992, s. 143. ISBN 83-85572-00-7.
Linki zewnętrzne |
- Oficjalna stronu zboru
| ||||||||||||