Jfyhkgu

Zakrzep, skrzeplina (łac. thrombus, od gr. θρόμβος, grudka skrzepniętej krwi lub ściętego mleka) – czop tworzący się w świetle naczynia za życia organizmu, wskutek wykrzepiania się krwi lub zlepiania i osadzania płytek krwi.

Patogeneza |

Skrzeplina powstaje, gdy:

• zmianie uległa ściana naczynia, zatracając swój antykoagulacyjny charakter


• dochodzi do zaburzeń w warstwowym przepływie krwi


• występują zmiany w składzie krwi (na przykład nadpłytkowość).

Powyższe trzy cechy to tak zwana triada Virchowa.

Podział |

• skrzeplina warstwowa (łac. thrombus lamellaris) – powstaje wskutek zlepiania i osadzania się płytek


• skrzeplina zamykająca (łac. thrombus obturatorius) – zamyka całkowicie światło naczynia


• skrzeplina przyścienna (łac. thrombus parietalis) – osadza się przy ścianach naczynia, nie zamyka całkowicie jego światła


• skrzeplina szklista (łac. thrombus hyalinicus) – występuje tylko w naczyniach włosowatych


• skrzeplina kulista (łac. thrombus globosus) – pojawia się tylko w jamach serca


• skrzeplina pierwotna (łac. thrombus autochtonus) – pierwszy zakrzep powstały w mechanizmie aglutynacji
  


• skrzeplina przedłużona (łac. thrombus prolongatus) – rozbudowany zakrzep powstały na bazie skrzepliny pierwotnej w mechanizmie koagulacji
  

Przebieg |

Skrzeplina może ulec rozmiękczeniu (rozpuszczeniu przez granulocyty), organizacji lub zwapnieniu.

Organizacja skrzepliny polega na wrastaniu w nią fibroblastów wytwarzających włókna kolagenowe i otaczaniu jej przez śródbłonek naczynia. Jeżeli organizacji podlega skrzeplina przyścienna, następuje trwałe zwężenie światła naczynia. Jeżeli proces dotyczy skrzepliny zamykającej, naczynie zarasta. Niekiedy w trakcie organizacji skrzepliny zamykającej mogą wytworzyć się kanały, w które wnikają komórki śródbłonka, wyścielając je od środka i tworząc nowe drogi przepływu krwi.

Powikłania |

Możliwe następstwa powstania skrzepliny:

• oderwanie skrzepliny i wtórny zator
  


• niedokrwienie okolicznych tkanek (na przykład udar niedokrwienny mózgu, zawał serca, jelita, jądra)


• 
  przekrwienie bierne – wskutek utrudnienia odpływu krwi


• ropnie przerzutowe – w wyniku oderwania się fragmentów zakażonej skrzepliny.

Zobacz też |

• skrzep


• zakrzepica


• czas protrombinowy